Kraai

john_dear_mowing_club

Melle De Boer is een man die ik al heel lang bewonder. Om zijn liedjes, humor, beeldend werk en doorzettingsvermogen. Melle  wilde onder de naam SMETVIS dit jaar een aantal van zijn eigen liedjes, die hij tot nog toe steeds onder de naam Smutfish speelde en uitbracht, eens in het Nederlands horen en zingen. Hij vroeg o.a. Freek de Jonge, Leon Verdonschot, Levi Weemoedt, Bart Chabot en vele anderen, waaronder moi, om een vertaling.
Toen ik Melle de tekst (een vertaling van ‘Trouble’) mailde schreef hij me:

“Goed man! Paar keer gespeeld nu en zingt ’t goed. (…)

Steeds mooier ook die omkering. Je geeft goede raad aan angstige mensen. Het raakt me.
Dank, je hoort snel van me!
Groet,
Melle

kraaien

KRAAI (‘Trouble’)

er zit een kraai in je boom

zwart als de blaren

hij schaamt zich niet

hij krast als een gek

je hebt een haai in je zwembad

een fraaie haai in je zwembad

je zwom met hem mee

nu is hij je held

omarm je demonen

dans met de angst

wals met de dood

zo is het goed

er ligt een beer in je bed

groot en gevaarlijk

warmer dan een knuffel

je slaapt prima naast hem

 

je zag Jezus op de maan

hij zei ik heb wat problemen

ik kom ooit wel een keer

je blijft nog even alleen

omarm je demonen

dans met de angst

wals met de dood

zo is het goed

je bent de kraai in een boom

zwart als de blaren

maar jij schaamt je niet

nee je krast als een gek

Uiteindelijk werd Smetvis een idee dat heel goed uitpakte, met name op de presentatie-avond in ‘T Paard in Den Haag tijdens Crossing Border, waar Melle en ik  uiteindelijk als twee kraaien in een boom naast elkaar stonden te krassen. Het was een mooie avond, ook dankzij de andere bijdragen en de fantastische Smutfish band.

PS: Zie en hoor ook het bijbehorende album/bundel: De Vis Die Niet Kon Zwemmen. Melle en Smetvis toeren momenteel met deze mooie voorstelling. Als toetje onderstaande video waar Melle Bart Chabot bezoekt voor zijn tekst.

 

Kneiterharde zwerfkeien c.q. rollende stenen, grensoverschrijdingen, Judas en Bob Dylan

Onlangs werd ik gevraagd of ik een poëtische bijdrage wilde leveren aan de aan Bob Dylan gewijde verzamelbundel ‘Als Een Zwerfkei’ , Als een zwerfkei compl.inddsamengesteld door Kees ’t Hart en
John Schoorl. Er staan schitterende bijdragen in van o.a. Lucky Fonz III, Alex Boogers, Peggy Verzett, Erik Jan Harmens, Meindert Talma en vele vele anderen. Voor de complete cast zie hier. Een paar goed bedoelde opmerkingen voor ik mijn eigen bijdrage hier aan jullie voorleg.
‘Als een zwerfkei’ verwijst natuurlijk naar de titel van het nummer ‘Like A Rolling Stone‘ van Bob Dylan uit 1965. Een  onwaarschijnlijke hitkandidaat destijds, want: een rammelende, naar getoonzette ballade van zes minuut en 9 seconden over een versplinterde liefde, waarin Siamese katten, diplomaten en Napeleons in vodden voorbij kwamen en nasale zang, zeurende orgels en valse harmonica’s de boventoon voerden -dat kon toch nooit wat worden? Jawel hoor, nummer 2 in de BillBoard 100, en in talloze andere landen waaronder Nederland een grote hit (het behaalde bij ons in de Top 40 nummer 9). Terecht dat Kees en John de gelegenheid van 50-jarige verjaardag van dat nummer hebben aangegrepen om een bundel te bakken.
Bob_Dylan_-_Like_a_Rolling_Stone
Maar waarom heet deze bundel ‘Als Een Zwerfkei’? In het Amerikaans/Engels en in de traditie waar Dylan zich van bediende refereert een ‘rolling stone’ immers aan de uitdrukking ‘rolling stones gather no moss’ en aan bluessongs als ‘Rolling Stone’ van Muddy Waters. Het kenmerk van ‘zwerfkeien’ is weliswaar dat ze hebben gezworven, zeker, vooruit geduwd als ze werden door de enorme gletsjers die tijdens de ijstijden over de continenten gleden. Maar de zwerfkei roept toch vooral associaties op met de enorme onwrikbare rotsblokken die -bijvoorbeeld- werden gebruikt bij de bouw van de hunebedden. Hoe statisch klinkt ‘zwerfkei’ ten op zichte van Dylans’ dynamische ‘rolling stone‘. In plaats van op een Amerikaanse helling, waar we stenen vanaf zien rollen, of naast een bruisende rivier waarin we ronde keien rammelend en ketsend door de stroom zien worden meegevoerd staan we met het woord ‘zwerfkei’ eerder in een Drentse boerderijtuin naast een enorm, loodzwaar, onwrikbaar rotsblok dat in geen 100 jaar van zijn plaats is gekomen en waar dan ook -als de boer en zijn vrouw er niet af en toe een sponsje over heen zouden halen- een enorme hoeveelheid mos, alg en andere aanslag op zou zitten. Deze steen beweegt, anders dan de persoon die in Dylans’s song als een ‘rolling stone‘ wordt aangeduid, in het geheel niet.
Bindervoet en Henkes, die Dylan vertaalden in hun bundel Bob Dylan Liedteksten 1974-2001: Voor altijd jong (zie hier voor een stevige recensie) hebben Like A Rolling Stone in 2007 ook onder handen genomen en vertaalden het nummer zo: ‘Als een kei die zwerft’.  Dat is al iets dynamischer, maar nog steeds erg gewrocht. Ik zou het gewoon hebben gehouden op ‘Als een rollende steen.’ Kun je meteen mooi doorrijmen met ‘nergens heen’ enzo. Maar ja. That’s just me talking. Want het blijft een lastige. Als je het beter weet dan Kees, John, Robbert Jan, Erik en mij, laat weten. En als je mij als Dylan-vertaler wil checken moet je op vrijdag 13 november in Den Haag zijn op Crossing Border in de Heartbeat Hotel-zaal in het Nationale Toneel Gebouw om 21.45uur want daar doen we dat ‘Als een Rollende Steen’- euh pardon- ‘Als Een Zwerfkei’ programma met o.a. Peggy Verzett, Wim Brands en vele anderen.

Dan nu mijn bijdrage aan de bundel, die gebaseerd is op het beroemde ‘Judas-incident’. Eerst de video, dan het gedicht.

Kneiterhard

ik droomde weer van hibbing, minnesota vannacht

een gat aan de rand van een gat

waar ik dichter dacht

dan de meeste mensen om me heen

het werd tijd om naar de stad te gaan

op de bank bij vreemde mensen thuis

droomde ik een koffiehuis

ik speelde daar op mijn gitaar

en blies op mijn harmonica

en alles wat ik zong was

raar maar waar

ik droomde dat ik populairder dan jezus werd

en dat iedereen opeens wat van me wilde

mensen stonden gillend om me heen en riepen

hee jij bent

bob dylan!

maar ik bedacht een nieuw begin

ik stapte uit en ik plugde in

en er rolde een steen uit mijn pen

precies tot voor de ingang

van het graf van mijn oude

ik

stond op

als iemand anders

in het donker riep een man

judas!

er klonk applaus

ik antwoordde ik geloof je niet

en daarna zei ik tegen de band

speel die steen

kneiterhard

en

toen was iedereen

op slag

klaar

wakker.

Even opscheppen

bruce-en-ik-boek-cover-9789492037145Is er nog nieuws, behalve dan dat de Donderweg One Man Rock N Roll Talk Show van joe favoriete blogger gestaag en met steeds meer succes doorloopt? Jazeker.
Tot winter 2015 loopt de Donderweg nog over Amsterdam, Haarlem en Drachten. LET OP! Dit zijn je laatste kansen om Donderweg te zien, want na winter 2015 stop ik met dit programma. (Zie hier voor meer data).
En ja: er is een nieuwe 2e rock-n-roll-one-man-show in voorbereiding, die waarschijnlijk in het najaar van 2016 de kleine theaters, bezemkasten, cafés en poppodia zal treffen als een muzikale tsunami. Het andere goede nieuws is dat Jaap bestseller-auteur geworden is! Het boek Bruce En Ik waar hij met andere auteurs (waaronder een Leon Verdonschot, Kluun, Dolf Jansen, David De Poel, e.v.a.) aan meewerkte is de boekenverkooptoplijsten binnen geknald; de tweede druk is onderweg. Dus als je nog niet genoeg had van Jaap over Springsteen na Donderweg, sla dit boek open en wees verkocht, want JaBo opent de rij prominenten met het stuk ‘Born To Win-11 reden waarom Bruce Springsteen nog steeds The Boss is’. Oja; had ik al gezegd dat ik voor de tweede achtereenvolgende keer op CROSSING BORDER sta? Dus dat.